Μάχη Ρυμνίου
Σύντομη Περιγραφή:
Μετά την κατάληψη των Στενών Κλειδίου και την αρματομαχία νότια της Πτολεμαΐδας, οι Συμμαχικές δυνάμεις του Συγκροτήματος «W» άρχισαν να υποχωρούν προς τον νότο. Στις 15 Απριλίου 1941, γερμανικά τμήματα, που είχαν διασχίσει τον Αλιάκμονα ποταμό με βάρκες εφόδου, συγκρούστηκαν στο Ρύμνιο με δυνάμεις Νεοζηλανδών. Ακολούθησαν τρεις σφοδρές επιθέσεις, στη διάρκεια των οποίων οι Νεοζηλανδοί αμύνθηκαν με σθένος και κατάφεραν να διατηρήσουν τις θέσεις τους. Συνολικά στη μάχη του Ρυμνίου, χάρη στην καλά οργανωμένη άμυνα τους, οι Νεοζηλανδοί προκάλεσαν βαριές απώλειες στους Γερμανούς, με 200 νεκρούς και τραυματίες, και 217 αιχμαλώτους, ενώ οι ίδιοι υπέστησαν σημαντικά μικρότερες απώλειες, με μόλις 2 νεκρούς και 6 τραυματίες.
Φωτογραφικό υλικό:
Αναλυτική Περιγραφή:
Μετά την κατάληψη των Στενών Κλειδίου από τους Γερμανούς, οι Συμμαχικές δυνάμεις συμπτύχθηκαν σε διαγώνια γραμμή νότια του Αμυνταίου και του Σωτήρα. Στις 13 Απριλίου 1941, οι Γερμανοί επιτέθηκαν με ισχυρές δυνάμεις στις θέσεις αυτές, αναγκάζοντας τις Συμμαχικές δυνάμεις να υποχωρήσουν προς την Πτολεμαΐδα. Το μεσημέρι, οι Γερμανοί, αφού κατέλαβαν την Πτολεμαΐδα, εξαπέλυσαν ισχυρή επίθεση χρησιμοποιώντας άρματα, πυροβολικό, μηχανοκίνητα οχήματα, πεζικό και αεροπλάνα. Στην αρματομαχία που ακολούθησε, τη μοναδική που σημειώθηκε σε ελληνικό έδαφος, οι Σύμμαχοι κατάφεραν να αναχαιτίσουν προσωρινά την προέλαση των Γερμανών προς τη νότια Ελλάδα. Στη συνέχεια, οι Συμμαχικές δυνάμεις του Συγκροτήματος «W» υποχώρησαν προς τα Γρεβενά, με σκοπό να ενισχύσουν την άμυνα γύρω από το Άσκιο όρος.
Στις 14 Απριλίου 1941, δυνάμεις της γερμανικής 9ης Τεθωρακισμένης Μεραρχίας εισέβαλαν στην Κοζάνη, η οποία είχε ήδη εγκαταλειφθεί από τις δυνάμεις του Συγκροτήματος «W». Παράλληλα, τμήματα της Μεραρχίας κινήθηκαν προς τα νότια, καταδιώκοντας τους Βρετανούς που υποχωρούσαν. Ωστόσο, τα τμήματα αυτά, αφού κατέλαβαν τα Σέρβια, σταμάτησαν τις καταδιωκτικές επιχειρήσεις. Ο λόγος ήταν η αδυναμία τους να διαβούν τον Αλιάκμονα ποταμό, καθώς την προηγούμενη ημέρα η γέφυρα είχε κατεδαφιστεί από τις Συμμαχικές δυνάμεις.
Το πρωί της 15ης Απριλίου, τμήματα τριών λόχων της 9ης Τεθωρακισμένης Μεραρχίας, τα οποία είχαν διαβεί με βάρκες εφόδου τον Αλιάκμονα, ήρθαν σε επαφή με την εμπροσθοφυλακή του 19ου Νεοζηλανδικού Τάγματος Πεζικού. Αρχικά, οι Συμμαχικές δυνάμεις παρέμειναν στις θέσεις τους, υποθέτοντας πως οι εχθρικοί στρατιώτες ήταν Έλληνες. Ωστόσο, μετά την αναγνώρισή τους, το Νεοζηλανδικό ΙΙ/1 Τάγμα Πολυβόλων επιτέθηκε, προκαλώντας σημαντικές απώλειες.
Οι Γερμανοί επιχείρησαν να καλυφθούν πέφτοντας στο έδαφος, όμως η επίθεση των Νεοζηλανδών εντάθηκε με τη χρήση όλμων και πυρών πυροβολικού, καθιστώντας την περαιτέρω προώθηση των Γερμανών αλλά και την υποχώρησή τους αδύνατη. Εξαιτίας των καταιγιστικών πυρών που δέχονταν, οι στρατιώτες του γερμανικού τμήματος αναγκάστηκαν να υψώσουν λευκές σημαίες και να παραδοθούν. Στη σύντομη αυτή μάχη, οι Συμμαχικές δυνάμεις αιχμαλώτισαν περίπου 178 Γερμανούς στρατιώτες.
Κατά τη διάρκεια της 15ης Απριλίου, πραγματοποιήθηκαν δύο ακόμη επιθέσεις από γερμανικά τμήματα ενάντια στις αμυντικές θέσεις των Συμμάχων στο χωριό Ρύμνιο. Η πρώτη εξαπολύθηκε κατά τις μεσημβρινές ώρες, ενώ η δεύτερη λίγο πριν τις 18:00. Παρ’ όλη την εμπλοκή ισχυρών γερμανικών δυνάμεων, και οι δύο επιχειρήσεις αναχαιτίστηκαν με σοβαρές απώλειες για τα γερμανικά τμήματα. Η απογευματινή επίθεση ενισχύθηκε από δυνάμεις του γερμανικού πυροβολικού και της αεροπορίας, οι οποίες εκτέλεσαν βομβαρδισμούς για περίπου μία ώρα. Παρά τη συμμετοχή στη μάχη ισχυρών γερμανικών δυνάμεων και τη χρήση εκτεταμένου πολεμικού υλικού, οι Γερμανοί δεν κατάφεραν να διασπάσουν την αντίσταση των Νεοζηλανδών, οι οποίοι διατήρησαν τις θέσεις τους, αμυνόμενοι με επιτυχία σε κάθε επίθεση που επιχειρήθηκε.
Συνολικά, στις τρεις επιθέσεις που πραγματοποιήθηκαν στις 15 Απριλίου 1941 στο Ρύμνιο, οι Γερμανοί υπέστησαν σοβαρές απώλειες, με περίπου 217 αιχμαλώτους και 200 νεκρούς και τραυματίες. Αντιθέτως, οι απώλειες στις τάξεις των Νεοζηλανδών ήταν σημαντικά μικρότερες, με μόλις 2 νεκρούς και 6 τραυματίες, ένδειξη της αποτελεσματικής κάλυψης του εδάφους και της καλά οργανωμένης αμυντικής διάταξης στην περιοχή.
Ενδεικτική Βιβλιογραφία:
Η εποποιία του 1940-41. Αρχείον ιστορικών σελίδων, Αθήνα 1969.
Γενικό Επιτελείο Στρατού, Το τέλος μιας Εποποιίας – Απρίλιος 1941, Αθήνα 1959.
Γενικό Επιτελείο Στρατού, Αγώνες και Νεκροί του Ελληνικού Στρατού κατά το Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο 1940-1945, Αθήνα 1990.
Plowman J., Images of War in the Balkans. The battle for Greece and Crete 1940-1941. Rare photographs from wartime archives, South Yorkshire 2013.
Walker A.S., Middle East and Far East. Australia in the war of 1939-1945, Canberra 1953.






