Στις 05:15 της 6ης Απριλίου 1941, ο γερμανικός στρατός εισέβαλε απροειδοποίητα στη Νότια Γιουγκοσλαβία και την Ελλάδα, στο πλαίσιο της «Επιχείρησης Μαρίτα». Αντίθετα με τη συνήθη διαδικασία αποστολής τελεσιγράφου και επίθεσης μετά τη λήξη του, στην περίπτωση των δύο Βαλκανικών χωρών, η επίθεση ξεκίνησε άμεσα. Ο κύριος όγκος των Γερμανικών δυνάμεων εστίασε στο Οχυρό Ιστίμπεη και στο Ρούπελ, ενώ μικρότερες επιθέσεις διεξήχθησαν στο υψίπεδο Νευροκοπίου και στη Δυτική Θράκη. Η προέλαση των Γερμανών ήταν ταχύτατη και μέχρι τις 9 του μήνα, παρά την ηρωική αντίσταση των Ελλήνων στα οχυρά της Γραμμής Μεταξά, κατάφεραν να προσπελάσουν την Ελληνική άμυνα και να εισέλθουν στη Θεσσαλονίκη. Παράλληλα, το βράδυ της 8ης Απριλίου, το Τμήμα Στρατιάς Ανατολικής Μακεδονίας είχε ήδη αποστείλει επιστολή στις γερμανικές δυνάμεις προτείνοντας συνθηκολόγηση.

Αντιμετωπίζοντας τις γρήγορες εξελίξεις του πολέμου, στις 8 Απριλίου, οι δυνάμεις του Συγκροτήματος «W» −ένας συνασπισμός ελληνικών, βρετανικών και αυστραλιανών στρατευμάτων− υποχώρησαν από τις θέσεις που είχαν καταλάβει στα εδάφη της νότιας Αλβανίας και επέστρεψαν στη Δυτική Μακεδονία. Στα εδάφη της Δυτικής Μακεδονίας, το Συγκρότημα «W» πήρε θέσεις άμυνας από τα Στενά Κλειδίου μέχρι την περιοχή του Νυμφαίου, προετοιμαζόμενο να αντιμετωπίσει τις ισχυρές γερμανικές δυνάμεις που αναμενόταν να προελάσουν προς την περιοχή τις επόμενες μέρες.

Στις 10 Απριλίου 1941, ένα τάγμα αναγνώρισης του γερμανικού XL Τεθωρακισμένου Σώματος Στρατού προχώρησε προς τη Φλώρινα και την κατέλαβε χωρίς να συναντήσει αντίσταση. Την ίδια μέρα, γύρω στις 16:00, ένα τμήμα της ελληνικής Μεραρχίας Ιππικού που διεξήγαγε αναγνωρίσεις κατά μήκος της αμαξιτής οδού Φλώρινας-Πισοδερίου εντόπισε το γερμανικό μηχανοκίνητο τάγμα και αποσύρθηκε στις αμυντικές γραμμές του 3ου Συντάγματος Ιππικού. Οι γραμμές αυτές είχαν αναπτυχθεί ανατολικά του Πισοδερίου, κατά μήκος της γραμμής Κούλινο-Κούστα-Πλάκα-Βίγλα. Ακολούθησαν απόπειρες του γερμανικού μηχανοκίνητου τάγματος να διασπάσει την ελληνική άμυνα, όμως οι επιθέσεις απωθήθηκαν με επιτυχία από τις ελληνικές δυνάμεις. Γύρω στις 21:45, οι γερμανικές δυνάμεις επιτέθηκαν ξανά, αυτή τη φορά ενισχυμένες με πυροβολικό, όλμους και πεζικό. Η μάχη που ακολούθησε διήρκεσε περίπου τρεις ώρες και κατά τη διάρκειά της, οι ελληνικές δυνάμεις αμύνθηκαν με σθένος, καταφέρνοντας να υποχρεώσουν τους Γερμανούς σε υποχώρηση προς τη Φλώρινα.

Από το βράδυ της 10ης Απριλίου έως το βράδυ της 12ης Απριλίου, το 3ο Σύνταγμα Ιππικού δέχθηκε επανειλημμένες επιθέσεις από το γερμανικό μηχανοκίνητο τάγμα. Παρά την αριθμητική υπεροχή και την αφθονία πολεμικού υλικού, το γερμανικό τμήμα υπέστη σημαντικές απώλειες και δεν κατάφερε να υπερισχύσει έναντι της ισχυρής άμυνας του Ελληνικού Συντάγματος Ιππικού.